Geografische ligging
Geografische of natuurlijke gebieden
Het klimaat
Belangrijkste bergketens
Belangrijkste cordilleras
Belangrijkste rivieren
Belangrijkste meren
Natuur

Geografische ligging

Peru ligt op het Zuidelijk Halfrond en heeft grenzen van 6.940 km. lang (met Bolivië, Brazilië, Chili, Colombia en Equador). De totale oppervlakte, de eilanden in de Stille Oceaan en in het Titicaca-meer inbegrepen, is 1.285.216 km2. (2,5 keer zo groot als Frankrijk), met een kustlijn van 3.079,5 km. lang en een maritiem gebied van 200 mijl langs de kust. Het landschap van Peru is rijkelijk gevarieerd. De kustgebieden, de hoogvlakten, de toppen van de Andes, de bosrijke valleien en de uitgestrekte Amazonevlakte bieden weinig afwisseling, maar er zijn ook gebieden met scherpe contrasten, zoals de onregelmatige topografie van de berghellingen van het Andesgebergte en van de hoge berggebieden die boven de altiplano uitrijzen (sommigen bedekt door gletsjers en eeuwige sneeuw), en de grillige geografie van het pre-regenwoud gebied.

Geografische of natuurlijke gebieden

Er is vaak geprobeerd de natuurlijke gebieden van Peru te classificeren, op grond van de lege gebieden, ecologie, hoogteverschillen, klimaat, water, grond of flora en fauna. De meest volledige manier om deze gebieden te definiëren is echter volgens hoogteverschillen en morfologie. Op die manier zijn de volgende gebieden te identificeren:

• Chala of kustgebied: 0 tot 500m hoogte. Het landschap is verschillend, met vlakten en veel lage heuvels, steile kliffen en valeien waar permanent water doorheen stroomt. Aan de kust heeft vooral de zandwoestijn de overhand.
• Yunga of ravijnengebied: 500 tot 2.300m hoogte. Het landschap is hier onregelmatig, met smalle valeien en diepe kloven. Er worden twee vormen onderscheiden: de occidentale of maritieme vorm (500 tot 1000m), en de oriëntale of fluviatiële vorm (1000 tot 2.300m).
• Quecha of gematigd gebied: 2.300 tot 3.500m hoogte. Het hellende landschap, de terrassen van de Andes en de vruchtbare aarde verzachten het aanzien van dit gebied en maken het geschikt voor landbouw.
• Suni of Jalca: 3.500 en 4000m hoogte. Dit gebied heeft een scherp relief met een groot aantal kliffen. De valleibodems zijn smal en er is weinig land dat geschikt is voor landbouw.
• Puna of hoogvlakte (altiplano): 4.100 tot 4.800m hoogte. Het landschap varieërt. In dit gebied bevinden zich de grootste natuurlijke graslanden van het land.
• Janca of bergketen (cordillera): komt overeen met de hoogste toppen van de Andes, gewoonlijk bedekt met eeuwige sneeuw en ijs.
• Ceja de Selva of pre-regenwoudgebied: 4000 tot 2.300m hoogte. Het pre-regenwoud ligt op de berghellingen van de Cordillera Oriental aan de kant van de Amazonevlakte, een gebied met een scherp topografisch relief.
• Rupa Rupa of hoog regenwoud-gebied: 1000 tot 400m hoogte. Op de heuvels is het relief scherp, op de valleibodems vlak. De laagste valleien zijn geschikt voor landbouw. Dit is een gebied van kloven en ravijnen, en van sterke erosie.
• Omagua of laag regenwoud-gebied: 400 tot 80m hoogte. Dit gebied bestaat vooral uit vlaktes, die eigenlijk geen vlaktes zijn (ze zijn gevormd door een proces van langdurige sterke erosie). Het is voornamelijk regenwoudgebied, dat onderverdeeld kan worden in vier gebieden met verschillende hoogtes.

Het klimaat

Peru is een van de weinige landen ter wereld met een hoge klimatologische diversiteit, veroorzaakt door een aantal verschillende geografische factoren, maar voornamelijk door de aanwezigheid van het Andesgebergte.

Aan de kust zijn twee verschillende gebieden te onderscheiden:

• Aride subtropisch gebied: omvat het centrale kustgebied en de zuidkust. De gemiddelde jaarlijkse temperatuur is 18,2°C, met een maximum van 26°C in de zomer en een minimum van 13°C in de winter.
• Semi-tropisch gebied: gelegen in het noorden van het land, met een jaarlijkse temperatuur van 24°C. De periodieke regenbuien boven de noordkust zijn gunstig voor de ontwikkeling van overvloedige plantengroei en dichte wouden.

In het Andesgebergte varieërt het klimaat van gematigd tot arctisch. In de midden-niveau’s van de cordillera (van 2.500 tot 3.500m) is de gemiddelde jaarlijkse temperatuur 11 tot 16°C. In dit gebied liggen de belangrijkste Andes-valleien.

Het tropische regenwoud is het meest uitgestrekte gebied van Peru (meer dan 50% van het Peruaanse grondgebied). Vanuit klimatologisch gezichtspunt kan dit gebied in drieën onderverdeeld worden: het pre-regenwoud, het hoge regenwoud en het lage regenwoud. Het eerste gebied heeft een tropisch klimaat, met een gemiddelde jaarlijkse temperatuur van tussen de 22 en 26 °C, waardoor het het meest regenachtige gebied van Peru is. Het tweede gebied heeft ook een tropisch klimaat, met een jaarlijkse temperatuur van 31°C en weinig temperatuurvariatie het hele jaar door, waardoor dit het warmste gebied van het land is. Het derde gebied heeft een warm en droog klimaat en er valt minder dan 3000 mm neerslag per jaar.

Hieruit volgt dat het Peruaanse klimaat in twee seizoenen verdeeld kan worden: de regentijd en het droge seizoen. Deze seizoenen variëren met de geografische gebieden. Het kustgebied en de westkant van de Andes zijn overwegend droog, met zomerregens van december tot april. Tijdens de rest van het jaar hangt er een nevelachtige motregen (garúa) waar de zon maar af en toe doorheen breekt. Aan de oostkant van de Andes komen de droge maanden overeen met die van de hoogvlaktes, maar het regenseizoen (januari tot april) is intenser.

Belangrijkste bergketens

Het Andesgebergte ligt aan de oostkant van Zuid-Amerika en loopt van Kaap Hoorn, in het zuiden van Chili, tot aan de noordkust van Colombia en Venezuela.

De Peruaanse Andes maakt deel uit van de Cordillera del Andes. Geografen hebben het gebergte in drie grote gebieden verdeeld: Zuidelijk, Centraal en Noordelijk. In de Cordillera Blanca bevindt zich de Huascarán gletsjer, de hoogste top van dit gebergte (6.786m).

Belangrijkste cordilleras

• Zuidelijke Andes: Cordillera Volcánica en Cordillera de Carabaya.
  Centrale Andes: Cordillera de Chila, Cordillera de Huanzo, Cordillera de Turpo, Monte Meiggs, Cordillera de la Viuda, Cordillera de Vilcabamba, Cordillera de Marcavalle, Cordillera de Ausangate, Cordillera de Vilcanota en Cerros de la Sal.
  Noordelijke Andes: Cordillera de Huayhuash, Cordillera Negra, Cordillera Blanca, Cordillera de Huancabamba, Cordillera de Huachón, Cordillera Azul en Cerros de Campanquiz.

Belangrijkste rivieren

Amazonas, Putumayo, Marañón, Huallaga, Ucayali, Urubamba, Napo, Madre de Dios, Tambo, Tigre, Purús, Pisco, Morona, Camaná, Majes, Colca, Pastaza, Santa, Santiago, Piura, Ocoña, Cañete, Grande, Yurúa, Rímac, Tumbes, Ramis en Coata.

Belangrijkste meren

• Titicaca-meer: zie de beschrijving op de overeenkomstige pagina.
• Junín-meer: gelegen in de provincie Junín, op 4.100m hoogte. Er is weinig flora en fauna.
• Andere: er liggen 12.201 meren in het Peruaanse grondgebied, verdeeld over de volgende bekkens: Pacifisch bekken (3.896), Atlantisch bekken (7.441), het bekken van het Titicaca-meer (841) en het inlands bekken (23).

Natuur

In het kustgebied, wat overwegend uit woestijn bestaat, liggen de voornaamste steden van Peru, evenals de belangrijkste weg, de Panamerican Highway (Carretera Panamerikana).

De Peruaanse zee, waar de beroemde Humboldtstroom en de El Niño-stroom samenkomen, vormt een geschikte leefomgeving voor een allerlei soorten zeedieren en –planten.

Vogels en waterdieren komen veel voor, zoals groepen zeeleeuwen, Humboldt penguins, Chileense flamingo’s, Peruaanse pelikanen, Inca-sternen en de bruine zeemeeuwen die alleen in dit gebied leven. Veelvoorkomende vogels in de hoogvlakten zijn de Andes-condor, de Puna-ibis, enz. Op de hoogvlakten leven ook llama’s, alpaca’s, guanacos en vicuña’s. Aan de oostkant van de Andes leven jaguars, beren en tapirs. De Peruaanse flora omvat een groot aantal unieke overblijvende planten.

De talrijke wilde dieren leven beschermd in verschillende natuurreservaten, die verdeeld zijn over ongeveer 30 gebieden en 7% van het Peruaanse grondgebied in beslag nemen.

De Peruaanse bevolking is samengesteld uit verschillende etnische groepen: Indianen (45%), mestiezen (van gemengde Indiaanse en Europese afkomst) (37%), Europeanen (15%), Afrikanen, Japanners, Chinezen en anderen (3%).